Amalgam dolgular, uzun yıllardır kullanılan ve içeriğinde cıva bulunan dolgu materyalleridir. Ağızda sağlam durumda olan amalgam dolguların her zaman değiştirilmesi gerekmez; değiştirme kararı hekim tarafından dişin durumuna göre verilir. Değiştirilmesine karar verilen dolguların sökümü sırasında ise cıva buharı salınımının kontrol altına alınması ve hem hasta hem de klinik personelinin maruziyetinin minimize edilmesi büyük önem taşır. …

Dt. Oya Kılıçoğlu Torun
Dt. Oya Kılıçoğlu Torun

Diş Hekimi Oya Kılıçoğlu Torun, Ankara’nın Çankaya ilçesinde bulunan Özel Nenehatun42 Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği’nin kurucusudur

Paylaş:

Amalgam dolgular, uzun yıllardır kullanılan ve içeriğinde cıva bulunan dolgu materyalleridir. Ağızda sağlam durumda olan amalgam dolguların her zaman değiştirilmesi gerekmez; değiştirme kararı hekim tarafından dişin durumuna göre verilir. Değiştirilmesine karar verilen dolguların sökümü sırasında ise cıva buharı salınımının kontrol altına alınması ve hem hasta hem de klinik personelinin maruziyetinin minimize edilmesi büyük önem taşır. Güvenli amalgam söküm protokolleri, toksikoloji ve biyokimya prensiplerine dayalı olarak geliştirilmiş, özel ekipman ve prosedürlerin uygulanmasını gerektiren kompleks bir süreçtir.

Cıva Buharı Kontrolü ve Havalandırma

Amalgam dolguların çıkarılması işlemi sırasında, matkap veya frezin neden olduğu sürtünme ve ısı artışı, dolgu yüzeyinden cıva buharı salınımına yol açar. Bu nedenle söküm sırasında buharın solunmasını azaltmaya yönelik önlemler alınması önerilir. Bu önlemler arasında ortamın havalandırılması ve uygun ekipman kullanımı yer alır. Yüksek hacimli cerrahi aspiratörler, işlem bölgesindeki cıva buharını ve amalgam partiküllerini emerek ortama yayılmasını azaltır. Ek olarak, negatif basınçlı odalar veya taşınabilir hava temizleyicileri, klinik havasındaki cıva konsantrasyonunu düşürmeye yardımcı olur.

Koruyucu Bariyerler ve Kişisel Koruyucu Ekipman (KKE)

Hasta ve klinik ekibinin cıva maruziyetini engellemek amacıyla çeşitli koruyucu bariyerler ve kişisel koruyucu ekipmanlar kullanılmalıdır. Hastanın ağız ve solunum yolları, işlem sırasında oluşan cıva buharı ve amalgam partiküllerinin yutulmasını veya solunmasını engellemek için dental rubber dam (kauçuk örtü) ile izole edilmelidir. Klinik personelinin (diş hekimi ve asistan) ise NIOSH onaylı N95 maskeler veya daha üst düzey filtreli solunum cihazları, koruyucu gözlükler, önlükler ve eldivenler kullanması önerilir.

Söküm Tekniği ve Soğutma Protokolleri

Amalgam dolgu sökümünde kullanılan teknik, cıva buharı salınımını doğrudan etkiler. Minimal invaziv ve kontrollü söküm teknikleri tercih edilmelidir. Dolgu, mümkün olduğunca büyük parçalar halinde çıkarılmaya çalışılmalı, bu da ince partikül oluşumunu ve buharlaşmayı azaltır. Yüksek devirli ve bol su soğutmalı el aletleri kullanılarak dolgu kesilmelidir. Sürekli su soğutması, işlem sırasında oluşan ısıyı düşürerek cıva buharı salınımını azaltmaya yardımcı olur.

Amalgam dolgu sökümü, cıva buharı maruziyeti riski nedeniyle standart dental prosedürlerden farklılık gösteren, özel güvenlik protokolleri gerektiren bir işlemdir. Etkin havalandırma sistemleri, yüksek hacimli aspirasyon, dental rubber dam ve uygun kişisel koruyucu ekipman kullanımı, hasta ve hekim güvenliği için önemlidir. Minimal invaziv söküm teknikleri ve sürekli su soğutması, cıva buharı salınımını azaltmaya yardımcı olur. Amalgam dolgunuzun değiştirilmesi gerekip gerekmediği ve uygun dolgu materyali, muayene sonrasında hekiminiz tarafından belirlenir.

Amalgam dolguların değiştirilip değiştirilmemesi gerektiği hakkında bilgi için amalgam dolgular değiştirilmeli mi yazımızı inceleyebilirsiniz. Çankaya Gaziosmanpaşa’daki polikliniğimizde uygulanan dolgu tedavileri hakkında bilgi almak için diş dolguları sayfamıza bakabilirsiniz.

Bu yazıdaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; size uygun tedavi muayene sonrasında belirlenir.

Son güncelleme: 1 Kasım 2026

Bize Sorularınızı İletin

Hemen Cevaplayalım!


Son Yazılar